V. Tổ chức Giáo Hội Đạo Cao Đài :
ID026452 - Phần : V. Tổ chức Giáo Hội Đạo Cao Đài : 🖶 Print this Phần
Sách : Đạo Cao Đài (Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ)
Tác Giả : Hiền Tài Nguyễn Văn Hồng (1940-2005) Bút hiệu Đức Nguyên

 

A. Hình Thể.

Về Hình thể, Đức Chí Tôn lập Đạo Cao Đài gồm 3 Đài :

 

1). Bát Quái Đài.

1). Bát Quái Đài : thuộc phần vô hình, do Đức Chí Tôn chưởng quản, gồm : Các Đấng Giáo chủ Tam giáo và Ngũ Chi, Tam Trấn Oai Nghiêm cầm quyền Tam giáo thời Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ, cùng chư Thần Thánh Tiên Phật. Đài nầy có nhiệm vụ điều khiển tất cả các hoạt động của Đạo Cao Đài qua sự thông công bằng cơ bút nơi Hiệp Thiên Đài.

 

2). Hiệp Thiên Đài.

2). Hiệp Thiên Đài : là cơ quan bán hữu hình, do Đức Hộ Pháp chưởng quản. Hiệp Thiên Đài có 2 nhiệm vụ :

- Nhiệm vụ thiêng liêng là cơ quan Cơ Bút làm trung gian thông công giữa Bát Quái Đài và Cửu Trùng Đài.

- Nhiệm vụ phàm trần là bảo hộ Luật pháp Chơn truyền của Đạo. Trong trường hợp nầy, Hiệp Thiên Đài giống như Tối Cao Pháp Viện và Bộ Pháp Chánh giống như Bộ Tư Pháp của chánh quyền Đời.

Hiệp Thiên Đài có 3 Chi : Pháp, Đạo và Thế.

-Chi Pháp do Đức Hộ Pháp chưởng quản.
-Chi Đạo do Đức Thượng Phẩm chưởng quản.
-Chi Thế do Đức Thượng Sanh chưởng quản.

Dưới Đức Hộ Pháp, Thượng Phẩm, Thượng Sanh là Thập nhị Thời Quân (12 vị Thời Quân), chia ra mỗi Chi 4 vị, như Chi Pháp có 4 vị Thời Quân là : Tiếp Pháp, Khai Pháp, Hiến Pháp và Bảo Pháp.

Hệ Thống Chức sắc Hiệp Thiên Đài

THƯỢNG PHẨM HỘ PHÁP THƯỢNG SANH
Chi Đạo Chi Pháp Chi Thế
BẢO ĐẠO BẢO PHÁP BẢO THẾ
HIẾN ĐẠO HIẾN PHÁP HIẾN THẾ
KHAI ĐẠO KHAI PHÁP KHAI THẾ
TIẾP ĐẠO TIẾP PHÁP TIẾP THẾ


Thánh-Thất C.Q.P.T. Bộ Pháp Chánh Ban Thế Đạo
1.Trí 1.Phật Tử
Huệ 2. Tiên Tử
Cung 3. Thánh Nhơn 1. Tiếp Dẫn Đạo Nhơn 1. Phu Tử
2.Trí 4. Hiền Nhơn 2. Chưởng Ấn
Giác 5. Chơn Nhơn 3. Cải Trạng 2. Đại Phu
Cung 6. Đạo Nhơn 4. Giám Đạo
3.Vạn 7. Chí Thiện 5. Thừa Sử 3. Quốc sĩ
Pháp 6. Truyền Trạng
Cung 8. Giáo Thiện 7. Sĩ Tải 4. Hiền Tài
9. Hành Thiện 8. Luật Sự.
10. Thính Thiện
11. Tân Dân
12. Minh Đức

Trực thuộc Hiệp Thiên Đài, Đức Phạm Hộ Pháp có lập ra 4 cơ quan : 2 cơ quan trực thuộc Chi Đạo là Cơ Quan Phước Thiện và Tịnh Thất, 1 cơ quan trực thuộc Chi Pháp là Bộ Pháp Chánh, và 1 cơ quan trực thuộc Chi Thế là Ban Thế Đạo.

- Cơ Quan Phước Thiện : để cứu khổ chúng sanh, và cũng mở ra một con đường tu theo Thập nhị Đẳng cấp thiêng liêng cho chúng sanh lập công lập đức mà đắc đạo, cho nên Cơ Quan Phước Thiện có 12 phẩm cấp Chức sắc từ Minh đức đến Phật Tử.

- Cơ quan Tịnh Thất : gồm 3 Cung 3 Động là : Trí Huệ Cung Thiên Hỷ Động, Trí Giác Cung Địa Linh Động, Vạn Pháp Cung Nhơn Hòa Động, dành cho những người có đủ Tam Lập vào đó có Minh sư truyền Tâm pháp luyện đạo.

- Bộ Pháp Chánh : gồm 8 phẩm Chức sắc từ phẩm Luật Sự đến phẩm cao nhất là Tiếp Dẫn Đạo Nhơn, để giúp cho chư vị Thời Quân thi hành quyền Tư Pháp của Hiệp Thiên Đài.

- Ban Thế Đạo : gồm 4 phẩm Chức sắc từ Hiền Tài lên phẩm Phu Tử, dành cho những người trí thức và quan lại của quyền Đời có chỗ lập công với Đạo, chuẩn bị cho bước đường xả thân hành đạo sau nầy.

 

3). Cửu Trùng Đài.

Cửu Trùng Đài là cơ quan Phổ Độ và Giáo Hóa nhơn sanh vào cửa Đạo tu hành.

Cửu Trùng Đài có 9 phẩm Chức sắc, dưới quyền của Đức Giáo Tông chưởng quản. 9 phẩm Chức sắc nầy đối phẩm với Cửu phẩm Thần Tiên nơi Bát Quái Đài :

1. Giáo Tông đối phẩm với Thiên Tiên (Phật vị).
2. Chưởng Pháp đối phẩm với Nhơn Tiên.
3. Đầu Sư đối phẩm với Địa Tiên.
4. Chánh Phối Sư và Phối Sư đối phẩm Thiên Thánh.
5. Giáo Sư đối phẩm với Nhơn Thánh.
6. Giáo Hữu đối phẩm với Địa Thánh.
7. Lễ Sanh đối phẩm với Thiên Thần.
8. Ban Trị Sự đối phẩm với Nhơn Thần.
9. Đạo Hữu đối phẩm với Địa Thần.

Cửu Trùng Đài lại phân ra làm 2 phái : Phái Nam và Phái Nữ. Chức sắc mỗi phái có quyền hành riêng biệt, chỉ điều hành bên phái của mình mà thôi.

Chức sắc Nữ phái chỉ được lên phẩm cao nhứt là Nữ Đầu Sư. Pháp Chánh Truyền không cho Nữ phái lên phẩm Chưởng Pháp và Giáo Tông. Đạo phục của Chức sắc Nữ phái hoàn toàn màu trắng.

Chức sắc bên Nam phái dưới phẩm Giáo Tông được chia làm 3 nhóm, cũng gọi là 3 phái : Thái, Thượng, Ngọc, có Đạo phục màu sắc khác nhau, rất dễ phân biệt.

Chức sắc phái Thái mặc Đạo phục màu vàng.
Chức sắc phái Thượng mặc Đạo phục màu xanh dương
Chức sắc phái Ngọc mặc Đạo phục màu đỏ.

Tổ chức HÀNH CHÁNH ĐẠO của Cửu Trùng Đài bên Nam phái và Nữ phái đều có lập ra 9 Viện, gọi là Cửu Viện, dưới quyền điều khiển trực tiếp của các vị Chánh Phối Sư, kể ra :

Thái Chánh Phối Sư cai quản 3 Viện : Hộ, Lương, Công.
Thượng Chánh Phối Sư cai quản 3 Viện : Học, Y, Nông.
Ngọc Chánh Phối Sư cai quản 3 Viện : Hòa, Lại, Lễ.

Hành Chánh Đạo Cửu Trùng Đài Nữ phái cũng có 9 Viện y như Nam phái, nhưng Nữ phái chỉ có một vị Nữ Chánh Phối Sư, nên vị nầy cai quản tất cả 9 Viện Nữ phái. Đó là Tổ chức Hành Chánh Đạo Cửu Trùng Đài ở Trung ương.

Hệ thống Chức sắc Cửu Trùng Đài

(không có) Ngọc Chưởng Pháp Thượng Chưởng Pháp Thái Chưởng Pháp
Nữ Đầu Sư Ngọc Đầu Sư Thượng Đầu Sư Thái Đầu Sư
Nữ Chánh Phối Sư Ngọc Chánh Phối Sư Thượng Chánh Phối Sư Thái Chánh Phối Sư
Nữ Phối Sư Ngọc Phối Sư Thượng Phối Sư Thái Phối Sư
(khg g.hạn) 11 vị 11 vị 11 vị
Nữ Giáo Sư Ngọc Giáo Sư Thượng Giáo Sư Thái Giáo Sư
khg g.hạn) 24 vị 24 vị 24 vị
Nữ Giáo Hữu Ngọc Giáo Hữu Thượng Giáo Hữu Thái Giáo Hữu
(khg g.hạn) 1000 vị 1000 vị 1000 vị
Nữ Lễ Sanh Ngọc Lễ Sanh Thượng Lễ Sanh Thái Lễ Sanh
(khg g.hạn) (khg g.hạn) (khg g.hạn) (khg g.hạn)

Ban Trị Sự
Nữ Chánh Trị Sự Chánh Trị Sự
Nữ Phó Trị Sự Phó Trị Sự
Nữ Thông Sự Thông Sự
NỮ ĐẠO HỮU NAM ĐẠO HỮU

Hệ thống Hành Chánh Đạo Cửu Trùng Đài

Giáo Tông
Hệ thống Chức sắc Cửu Trùng Đài
Ngọc Chưởng Pháp Thượng Chưởng Pháp Thái Chưởng Pháp
Nữ Đầu Sư Ngọc Đầu Sư Thượng Đầu Sư Thái Đầu Sư
Nữ Chánh Phối Sư Ngọc Chánh Phối Sư Thượng Chánh Phối Sư Thái Chánh Phối Sư

Cửu Viện Nữ phái Cửu Viện Nam phái
Hòa Lại Lễ Học Y Nông Hộ Lương Công Hòa Lại Lễ Học Y Nông Hộ Lương Công
TRẤN ĐẠO TRẤN ĐẠO
Nữ Giáo Sư Giáo Sư
Nữ Khâm Trấn Đạo Khâm Trấn Đạo
CHÂU ĐẠO CHÂU ĐẠO
Nữ Giáo Hữu Giáo Hữu
Nữ Khâm Châu Đạo Khâm Châu Đạo
TỘC ĐẠO TỘC ĐẠO
Nữ Lễ Sanh Lễ Sanh
Nữ Đầu Tộc Đạo Đầu Tộc Đạo
HƯƠNG ĐẠO HƯƠNG ĐẠO
Nữ Chánh Trị Sự Chánh Trị Sự
Nữ Đầu Hương Đạo Đầu Hương Đạo
ẤP ĐẠO ẤP ĐẠO
Nữ Phó Trị Sự Phó Trị Sự
Nữ Thông Sự Thông Sự
Nữ Đạo hữu Nam Đạo hữu

Hành Chánh Đạo ở cấp địa phương gồm :

- Trấn Đạo, gồm nhiều Châu Đạo, do vị Giáo Sư làm Khâm Trấn Đạo.
- Châu Đạo, gồm nhiều Tộc Đạo, do vị Giáo Hữu làm Khâm Châu Đạo.
- Tộc Đạo, gồm nhiều Hương Đạo, do vị Lễ Sanh làm Đầu Tộc Đạo.
- Hương Đạo gồm nhiều Ấp Đạo, do vị Chánh Trị Sự làm Đầu Hương Đạo.
- Ấp Đạo, gồm các tín đồ ở trong một Ấp, do 2 vị Phó Trị Sự và Thông Sự làm đầu.

Bên Hành Chánh Đạo Nữ phái cũng tổ chức các cấp y như bên Nam phái, nhưng chỉ điều hành bên Nữ phái mà thôi.

Cửu Trùng Đài có lập thêm 2 cơ quan : Cơ quan Phổ Tế và Hội Thánh Ngoại Giáo.

- Cơ Quan Phổ Tế có nhiệm vụ giúp đỡ những người thuộc tôn giáo khác hay các Chi phái nhập về Đạo Cao Đài.

- Hội Thánh Ngoại Giáo có nhiệm vụ phổ độ người ngoại quốc, dưới quyền điều khiển trực tiếp qua Cơ bút của Đức Nguyệt Tâm Chơn Nhơn (Victor Hugo).

 

B.Luật Pháp.

Về phương diện Luật pháp, cũng chia ra 3 quyền : Lập Pháp, Hành Pháp và Tư Pháp.

 

1). Lập pháp.

Quyền Lập pháp là của Ba Hội Lập Quyền Vạn Linh gồm :

Hội Nhơn Sanh,
Hội Thánh,
Thượng Hội.

Ba Hội nầy chỉ lập Luật để tu hành chớ không phải lập Luật để trị Đời.

a. Hội Nhơn Sanh : Thành phần của Hội Nhơn Sanh :

- Các Phái viên Nam Nữ : Đại diện cho các tín đồ Nam Nữ , do toàn thể các tín đồ bầu ra.
- Các Nghị viên Nam Nữ : Đại diện cho các Chức việc Ban Trị Sự, do các Chức việc trong mỗi Tộc Đạo bầu ra.
- Các vị Lễ Sanh Đầu Tộc Đạo.

Hội Nhơn Sanh của Đạo Cao Đài giống như Hạ Nghị Viện của chánh quyền Đời.

b. Hội Thánh : Gồm tất cả Chức sắc Cửu Trùng Đài Nam phái và Nữ phái, từ phẩm Giáo Hữu đến phẩm Phối Sư và Chánh Phối Sư.

Trong trường hợp nầy, Hội Thánh giống như Thượng Nghị Viện của chánh quyền Đời.

c. Thượng Hội : gồm 11 Chức sắc cao cấp nhứt của Cửu Trùng Đài và Hiệp Thiên Đài, kể ra :

Bên Cửu Trùng Đài có: Bên Hiệp Thiên Đài có:
Đức Giáo Tông Đức Hộ Pháp
3 vị Chưởng Pháp Thượng Phẩm
3 vị Đầu Sư Nam Thượng Sanh.
1 vị Nữ Đầu Sư.

Hội Nhơn Sanh lập Luật, quyết nghị xong thì dâng lên Hội Thánh. Hội Thánh có tánh cách dung hòa, kềm chế bớt những ý nguyện quá bồng bột và dục tấn của nhơn sanh, để Luật pháp đưa ra vừa sức thực hành của nhơn sanh. Sau cùng thì dâng lên Thượng Hội xem xét có điều nào trái với Thiên điều thì sửa đổi.

Vì Luật pháp do nhơn sanh lập ra để tu hành nên lúc nào cũng vừa sức và hợp thời, luôn luôn phù hạp với trình độ tiến hóa của nhơn sanh.

Hễ có quyền lập luật thì đương nhiên có quyền sửa cải luật. Sau một thời gian thi hành, hễ nhơn sanh thấy luật nào đã lỗi thời, không còn phù hạp nữa thì nhơn sanh có quyền quyết nghị sửa đổi hay bãi bỏ.

 

2). Hành Pháp : là cơ quan Hành Chánh Đạo Cửu Trùng Đài, gồm tất cả Chức sắc, Chức việc Nam Nữ, điều hành guồng máy của Đạo để phổ độ và giáo hóa nhơn sanh đi đúng theo khuôn viên luật pháp của Đạo.

Cơ Quan Phước Thiện cũng được xem như thuộc về Hành Pháp, vì đó là cơ quan tổ chức nền kinh tế và sản xuất của Đạo để nuôi Đạo và cứu khổ nhơn sanh.

 

3). Tư Pháp : Quyền Tư Pháp thuộc về Hiệp Thiên Đài.

Hiệp Thiên Đài quản lý và bảo vệ Luật pháp, giải thích Luật pháp, tổ chức các Tòa Án Đạo để xử trị Chức sắc và tín đồ vi phạm Luật pháp Đạo.

Thập nhị Thời Quân giống như Tối Cao Pháp Viện của chánh quyền Đời.

Bộ Pháp Chánh giống như Bộ Tư Pháp của quyền Đời.